پیام آذری - معاون سازمان انرژی اتمی گفت: چهار مرکز بزرگ پرتودهی در کشور فعال است و با توجه به هزینه بالای احداث مراکز بزرگ، برنامهریزی برای ایجاد ۱۲ سامانه کوچکمقیاس و تخصصی در مناطق مختلف در دستور کار است تا هر مرکز متناسب با ظرفیتها و نیازهای منطقه فعالیت کند.

به گزارش خبرگزاری صداوسیمای مرکز اردبیل، حسین صادقی روز شنبه در همایش بررسی نقش فناوری هستهای در توسعه صنایع زیرساختی و کشاورزی در اردبیل از رویکرد این سازمان در توسعه مراکز پرتودهی خبر داد و افزود: چهار مرکز بزرگ پرتودهی در حوزههای مختلف از سلامت و تجهیزات پزشکی تا صنایع غذایی، پلیمری و انرژیهای نو کاربرد دارند.
وی افزود: پس از راهاندازی هشتمین مرکز کوچکمقیاس در خراسان شمالی، نهمین مرکز بهزودی در گیلان با هدف استریل و آفتزدایی محصولات کشاورزی بهویژه برنج و تسهیل صادرات این محصول راهاندازی میشود.
معاون سازمان انرژی اتمی با اشاره به کاربرد فناوری پرتودهی در صنعت انرژیهای تجدیدپذیر گفت: در مرکز قزوین برای نخستین بار در کشور پرتودهی سیم و کابل انجام شده که با توجه به ضرورت افزایش عمر مفید تجهیزات مورد استفاده در نیروگاههای خورشیدی، این فناوری میتواند عمر روکش پلیمری سیم و کابل را از حدود پنج سال به ۲۵ سال افزایش دهد.
صادقی افزود: استفاده از این فناوری در صنعت خودرو نیز در دستور کار قرار دارد و با توسعه خودروهای برقی و هیبریدی، امکان استفاده از سیم و کابلهای پرتودهیشده و تولید داخل در این بخش فراهم خواهد شد.
وی با اشاره به فعالیت مرکز پرتودهی در استانهای مختلف اظهار کرد: مرکز پرتودهی یزد در حوزه محصولات پلیمری و مرکز آذربایجان شرقی در زمینه پرتودهی مواد غذایی و محصولات پودری فعالیت دارند و مرکز قزوین نیز در حوزههای مختلف از جمله پرتودهی سیم و کابل و محصولات غذایی و دارویی فعال است.

معاون سازمان انرژی اتمی با بیان اینکه فناوری پرتودهی میتواند نقش مؤثری در افزایش ماندگاری و ارتقای کیفیت محصولات کشاورزی داشته باشد، اضافه کرد: استفاده از این فناوری علاوه بر کاهش ضایعات، امکان دسترسی به بازارهای صادراتی جدید را برای محصولات کشاورزی فراهم میکند.
صادقی همچنین اردبیل را دارای ظرفیت مناسب ایجاد پایانه بزرگ پرتودهی و صادرات محصولات کشاورزی دانست و گفت: شرایط اقلیمی و موقعیت جغرافیایی استان میتواند زمینه مناسبی برای ایجاد چنین مجموعهای فراهم کند.
وی افزود: ایجاد پایانه پرتودهی در اردبیل میتواند بخشی از مشکلات مربوط به نگهداری، آفتزدایی و آمادهسازی محصولات صادراتی از جمله خشکبار و پسته را کاهش دهد و در کنار زیرساختهای بستهبندی و پشتیبانی، ارزش افزوده بیشتری برای محصولات کشاورزی ایجاد کند.
معاون سازمان انرژی اتمی ادامه داد: با ایجاد چنین پایانهای، امکان انتقال محصولات کشاورزی از مناطق مختلف کشور به اردبیل، انجام فرآیندهای پرتودهی و استریل، بستهبندی و سپس صادرات آنها از مسیر مرزهای شمالی به بازارهای روسیه، قفقاز و دیگر بازارهای هدف فراهم میشود.
صادقی بیان کرد: توسعه این زیرساخت میتواند علاوه بر کاهش هزینههای نگهداری و افزایش ماندگاری محصولات، به تقویت زنجیره صادرات، ایجاد ارزش افزوده و افزایش توان رقابتی محصولات کشاورزی ایران در بازارهای بینالمللی کمک کند.
مرکز پرتودهی اردبیل با همکاری سازمان انرژی اتمی و دانشگاههای منطقه به عنوان پایگاه تحقیقاتی و آموزشی نیز عمل میکند و زمینهساز توسعه فناوریهای نوین در کشاورزی است، این مرکز نهتنها به ارتقای کیفیت محصولات کشاورزی استان کمک میکند بلکه میتواند نقش کلیدی در امنیت غذایی، کاهش ضایعات و افزایش صادرات ایفا کند.