پیام آذری - ایسنا / مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی بوشهر با اشاره به افزایش گردش ویروس‌های تنفسی همزمان با آغاز فصل سرد سال، گفت: میزان نمونه‌های مثبت آنفلوانزا در استان از آستانه هشدار عبور کرده و بخش قابل‌توجهی از موارد شناسایی‌شده مربوط به ویروس آنفلوانزای نوع A است.
دکتر فاطمه ثابت، مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی بوشهر به مناسبت آغاز فصل سرد سال و شیوع بیماری‌های تنفسی، به تشریح جزئیات سویه‌های آنفلوانزا، گروه‌های پرخطر، راهکارهای پیشگیری و درمان این بیماری‌ها پرداخت.
سویه‌های غالب آنفلوانزا در استان
وی با اشاره به آغاز فصل پاییز و کاهش تدریجی دما اظهار کرد: احتمال افزایش گردش ویروس‌های تنفسی، از جمله آنفلوانزا، در محیط‌های بسته و فاقد تهویه مناسب وجود دارد.
وی بیان کرد: بر اساس گزارش‌های نظام مراقبت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت، استان بوشهر در شمار استان‌هایی قرار گرفته است که میزان نمونه‌های مثبت آنفلوانزا در آن از آستانه هشدار عبور کرده و سهم قابل‌توجهی از موارد مثبت شناسایی‌شده در استان بوشهر را آنفلوانزای نوع A به خود اختصاص داده است.
ویژگی‌های سویه‌های جدید و تفاوت با سویه‌های قبلی
دکتر ثابت افزود: ویروس‌های آنفلوانزا به‌طور مداوم دچار تغییرات ژنتیکی و آنتی‌ژنی می‌شوند و تفاوت انواع A و B به ساختار آن‌ها مربوط است، اما هر دو می‌توانند در افراد آسیب‌پذیر موجب بیماری شدید شوند.
وی یادآور شد: نوع A قابلیت ایجاد زیرگروه‌های جدید را دارد و علاوه بر انسان، توانایی ایجاد بیماری در برخی حیوانات را نیز داراست. ایجاد زیرگونه‌های کاملاً جدید آنتی‌ژنی تنها برای ویروس‌های نوع A اتفاق می‌افتد که موجب همه‌گیری‌های جهانی می‌شود.
شواهد سرایت‌پذیری و شدت بیماری
وی تأکید کرد: افزایش موارد مثبت آنفلوانزا لزوماً نشان‌دهنده افزایش قدرت بیماری‌زایی ویروس نیست، اما رعایت توصیه‌های پیشگیرانه را ضروری می‌سازد.
خطر بیماری‌ها برای عموم مردم و گروه‌های پرخطر
ثابت گفت: ابتلا به آنفلوانزا در بیشتر افراد سالم با علائم خفیف تا متوسط همراه است، اما خطر بروز عوارض و بیماری شدید در سالمندان بالای ۶۵ سال، کودکان خردسال، زنان باردار، مبتلایان به بیماری‌های قلبی و عروقی، بیماری‌های مزمن ریوی، آسم، دیابت، نارسایی کلیه، افراد دارای نقص سیستم ایمنی و همچنین کارکنان مراکز بهداشتی و درمانی بیشتر است.
موارد بستری یا فوت ناشی از این بیماری‌ها
وی با اشاره به گزارش‌های وزارت بهداشت درباره افزایش نمونه‌های مثبت آنفلوانزا در بوشهر بیان کرد: برای اعلام دقیق روند تغییرات بستری و فوت، بررسی آمار تفکیکی و به‌روز بیمارستان‌ها لازم است و افزایش موارد مثبت آزمایشگاهی به‌تنهایی برای نتیجه‌گیری در این زمینه کافی نیست.
توصیه‌های مهم برای پیشگیری از ابتلا
مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، مؤثرترین راهکار کنترل بیماری‌های تنفسی را شست‌وشوی مرتب دست‌ها با آب و صابون، استفاده از محلول‌های ضدعفونی‌کننده، پرهیز از تماس با افراد دارای علائم تنفسی، خودداری از لمس چشم، بینی و دهان، تأمین تهویه مناسب در محیط‌های بسته، باز نگه‌داشتن پنجره‌ها و کاهش حضور غیرضروری در مکان‌های شلوغ دانست.
وی تأکید کرد: هنگام عطسه و سرفه باید دهان و بینی با دستمال یا قسمت داخلی آرنج پوشانده شود.
لزوم استفاده از ماسک و قرنطینه خانگی
دکتر ثابت افزود: استفاده از ماسک برای افراد دارای علائم تنفسی، سالمندان، بیماران زمینه‌ای، زنان باردار، افراد دارای نقص سیستم ایمنی و کارکنان مراکز درمانی توصیه می‌شود.
وی تصریح کرد: افراد مبتلا به علائم بیماری‌های تنفسی باید تا زمان بهبود وضعیت عمومی و رفع تب (دست‌کم ۲۴ ساعت بدون مصرف داروهای تب‌بر)، در منزل بمانند و از حضور در محل کار، مدارس و دانشگاه‌ها خودداری کنند و پس از بازگشت به فعالیت عادی، تا پنج روز از ماسک و تهویه مناسب استفاده کنند.
وضعیت واکسیناسیون و تأمین واکسن
وی واکسیناسیون را از مؤثرترین راهکارهای پیشگیری برشمرد و گفت: سازمان جهانی بهداشت، واکسیناسیون سالانه آنفلوانزا را برای گروه‌های پرخطر توصیه می‌کند و تزریق به‌موقع واکسن در کاهش عوارض شدید مؤثر است.
ثابت درباره وضعیت تأمین واکسن در استان بوشهر بیان کرد: برخی واکسن‌های وارداتی از طریق شبکه توزیع دارویی در دسترس قرار دارند و موضوع تأمین و توزیع واکسن همچنان پیگیری می‌شود.
علائم هشداردهنده و زمان مراجعه به پزشک
مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، نشانه‌های نیازمند مراجعه فوری به مراکز درمانی را شامل تنگی نفس، دشواری در تنفس، درد یا فشار در قفسه سینه، کاهش سطح هوشیاری، گیجی، کبودی لب‌ها یا صورت، ضعف شدید و علائم کم‌آبی عنوان کرد.
وی افزود: در کودکان نیز تنفس سریع یا دشوار، بی‌حالی غیرطبیعی، اختلال در تغذیه و کاهش سطح هوشیاری نیازمند بررسی فوری پزشکی است و افراد دارای بیماری‌های زمینه‌ای باید در صورت بروز علائم اولیه با پزشک مشورت کنند.
اقدامات دانشگاه علوم پزشکی و مسیرهای اطلاع‌رسانی
ثابت به اقدامات دانشگاه علوم پزشکی بوشهر در پایش مستمر گردش ویروس‌های تنفسی از طریق نظام مراقبت اشاره کرد و بر تقویت تهویه مدارس و مراکز آموزشی، آموزش بهداشت تنفسی و جلوگیری از حضور دانش‌آموزان و کارکنان علامت‌دار در محیط‌های آموزشی تأکید کرد.
وی خاطرنشان کرد: شهروندان می‌توانند آخرین اطلاعات را از طریق پایگاه اطلاع‌رسانی وزارت بهداشت، سازمان جهانی بهداشت و روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر دنبال کنند و از انتشار اخبار تأییدنشده در شبکه‌های اجتماعی بپرهیزند.