پیام آذری - ایسنا /متن پیش رو در ایسنا منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
فرانسیس فوکویاما، فلیسوف و نظریهپرداز برجسته آمریکایی در تحلیلی یادداشت تفاهم دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا با ایران برای پایان دادن جنگ را «تسلیم کامل آمریکا در برابر ایران» دانسته و گفت که این سند نشان میدهد ترامپ با ناتوانی از تحقق اهدافی که جنگ غیرقانونی علیه ایران را توجیه کرده بود، صرفا ناچار به عقبنشینی و بازگشت به وضعیت پیش از جنگ شده است.
بازار ![]()
فرانسیس فوکویاما، فیلسوف و نظریهپرداز آمریکایی در یادداشتی توافق اولیه آمریکا و ایران برای پایان دادن به جنگ را نشاندهنده تسلیم کامل آمریکا در برابر ایران دانست که اساسا ساعت را به ماه فوریه و پیش از آغاز جنگ تحمیلی سوم علیه ایران بازگرداند ـ زمانی که تنگه هرمز باز بود و آمریکا و رژیم صهیونیستی هنوز بمباران ایران را آغاز نکرده بودند.
به گفته او، این توافق صرفا مشکلی را حل کرد که خود دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم صهیونیستی با شروع جنگ غیرقانونی علیه ایران آغاز کرده بودند.
فوکویاما در این یادداشت که در نشریه «پرسوئیشن» منتشر شده، نوشت: این توافق اهدافی را که ترامپ آغاز این جنگ را با آن توجیه کرد به مذاکرات آینده موکول میکند؛ هیچ تغییر رژیم یا «تسلیم بیقید و شرطی» رخ نداده است، تعهدی برای تحویل ذخایر اورانیوم غنیشده یا توقف غنیسازی، پایان حمایت از متحدان منطقهای ایران مانند حوثیها (انصارالله یمن) و متوقف کردن سرکوب معترضان انجام نگرفته است.
در ادامه این مطلب آمده است: تمام مسائل اختلافبرانگیز به مذاکرات آتی در طول آتشبس ۶۰ روزه موکول شده است، در حالی که بعید به نظر میرسد ایران در این مدت کوتاه در مورد مسائلی که نمایانگر هویت اصلی آن است، تغییری ایجاد کند. ترامپ تهدید کرده که در صورت دست نیافتن به توافقی نهایی، جنگ را از سر گرفته و احتمالا ایالات متحده را با دریافت ۲۰ درصد از درآمدهای منطقه به آنچه «نگهبان خاورمیانه» خوانده، تبدیل کند؛ تهدیدی که هم برای کشورهای منطقه و هم برای افکار عمومی آمریکا که مایلند هر چه زودتر کار آمریکا در این منطقه تمام شود، مضحک و غیرقابلقبول است.
فوکویاما با اشاره به انتقادهای مکرر ترامپ از توافق هستهای ۲۰۱۵ که در دولت باراک اوباما، رئیسجمهور پیشین آمریکا انجام شد و مقایسه آن با توافقی که با ایران انجام شد، بیان کرد: توافق ترامپ به مراتب ضعیفتر از توافق سال ۲۰۱۵ اوباما است که غنیسازی ایران را به ۳.۶۷ درصد محدود و نظارت بازرسان خارجی را تضمین میکرد و ایران تا زمان خروج ترامپ از این توافق در سال ۲۰۱۸ به آن پایبند بود.
این نظریهپرداز مدعی شد که تفاهمنامه ترامپ هیچ محدودیتی بر توان هستهای ایران، نیروهای نیابتی و اعمال تحریمها در صورت کوتاه نیامدن ایران اعمال نمیکند و به طور کلی، دستاوردی بسیار کمتر از توافقی دارد که خود ترامپ پیشتر به شدت آن را محکوم کرده بود.
فوکویاما در این یادداشت مطرح کرد: واضح است که ترامپ تحت فشار داخلی ناشی از افزایش قیمت نفت و تورم بر اثر وضعیت تنگه هرمز ناچار شده است که این آبراه را به هر قیمتی بازگشایی کند و با توجه به بیمیلی او به اعزام نیروی زمینی به ایران، چارهای جز عقبنشینی و پذیرفتن بازگشت به وضعیت پیش از ۲۸ فوریه (زمان آغاز حملات غیرقانونی علیه ایران) نداشته است.
وی ادامه داد: با وجود اینکه بازگشایی تنگه هرمز به نفع جهان است و شاید پایگاه حامیان سرسخت ترامپ در جنبش «ماگا» این را یک پیروزی تلقی کنند اما دیگران به خوبی درک میکنند که قدرتمندترین کشور جهان از سوی رئیسجمهوری بیخاصیت و نادان اداره میشود که برای منافع شخصی خود هزینههای گزافی را به دیگر کشورها و حتی به مردم کشورش تحمیل میکند.